De hoofdstukken

Hierna volgt een opsomming van hoofdstukken, het is de structuur, de kapstok van dit boek.

Ieder eerste artikel van een hoofdstuk vormt een rode draad van dat hoofdstuk.

1. Inleiding

Doel, aanleiding en rode lijn van het boek. Hier wordt uitgelegd waarom deze bundel bestaat en hoe de hoofdstukken met elkaar samenhangen.

2. Principes van een democratie

De grondslagen van democratie: volkssoevereiniteit, vertegenwoordiging, macht, mandaat en controle. Dit hoofdstuk beschrijft wat een democratie is, niet hoe zij verbeterd moet worden.

3. Inzicht en begrip

Over leren, denken, kennis, goedgelovigheid en het leggen van verbanden. Alleen waar deze menselijke eigenschappen gevolgen hebben voor burgerschap en democratie.

4. Ontwikkeling van de democratie

De historische groei en het collectieve geheugen van de democratie. Over verworven inzichten, gemaakte fouten en de noodzaak daarop voort te bouwen.

5. Strategische zelfstandigheid

Over digitale, technologische en economische afhankelijkheid. Centraal staat in hoeverre een democratische samenleving nog zelfstandig keuzes kan maken en uitvoeren.

6. Externe bedreigingen democratie

Bedreigingen van buitenaf, zoals autocratische staten, buitenlandse beïnvloeding en economische of politieke dwang. De nadruk ligt op machten die niet onder onze democratische controle staan.

7. Interne bedreigingen democratie

Aantasting van binnenuit door burgers, bestuur, politieke partijen, bedrijven, lobbyisme en falende instituties. Hier gaat het om gedrag en structuren binnen de democratie zelf.

8. Hervorming van de democratie

Concrete voorstellen om democratische macht, vertegenwoordiging, controle en bestuur te verbeteren. Diagnose hoort in eerdere hoofdstukken; hier staan mogelijke oplossingen centraal.